Upload images to this post to show gallery.
Daaɗi yaji ina njillondiri e daaɗi taariikii neɗɗaagu. Ko adii nde yahrude yaawi walla kiliimaaɗi waylooɗi ina keewi ko adii nde huunde waɗata, yaji wonnoo ko caahu, ko njulaagu haawniingo. Hakkunde duuɗe Indoneesiya, leyɗe majje ina keewi ko yaji ɗiin ngartata, ɗi njibini njilluuji mawɗi, ɗi kawri gure e koɗooli, ɗi mbaɗi kadi hareeji mawɗi. Yaji hono pala, bunga pala, cengkeh, e kayu manis ko woni sappo e yaji ɓurɗi teeŋtude, ɗi njiyani laawol toowngol e kala nokku e nguurndam men hannde. Hawre maɓɓe ndee ina feeñi, gila e cuuraandi haa e cellal, ina hollira no ndonu yaji Indoneesiya jokkondirta e aduna oo.
No yaji ɗiin ngoni njulaagu nii, ko noon kadi ɗi ngoni daartol. Taariikii laawol yaji ko seedaaɗo no yaji mbaɗrata laamu. Duuɗe Maluku, ɗe anndiraa “Duuɗe Yaji” (Spice Islands), ko nokku ɗo yaji ɓurɗi teeŋtude ɗi ngoni pala e cengkeh ndartata. E nder karnuuji, njulaagu Aarabeeɓe, Inndo, e Siin ko ɓe keɓtii njulaagu nguu, ɓe ndilli e maayooji e leydi, ɓe coomi yaji ɗiin, ɓe ndiiwi ɗi haa to gure yaajɗe e aduna oo. Nde Oropnaaɓe ngari, ɓe njiɗi ko naatde e ɗeen nokkuuji keewɗi yaji. Ndeen tawtornde laawol yaji waɗi ko sejarah rempah rempah di Indonesia, nde hareeji njogii, nde laamuuji ndartaa, nde pinal wayloo. Kuule yaji ɗiin ina keewi, ɗi ngoni tan ko ñaamdu walla safaara, kono kadi ko caahu, ko jaɓɓal, ko njulaagu duniyaaru, hono inaspices.com hannde, nde tawnoo kadi ɗum ko faggudu mawndu.
Miijo laawol yaji ngol ina anndina en wonde goonga yaji ɗiin ko caahu. Yaji ɗiin ko ɗi mbawata waylude neɗɗaagu e faggudu. Ndeen taariikii ina holla no Indoneesiya wonnoo nokkuure mawnde e nder aduna oo e nder njulaagu yaji, nde rokkata yaji ɗi kuutortoo e kala nokku e aduna oo, ina waylude ñaamdu e celal.

Pala (Nutmeg), hono Myristica fragrans, ko ɓiɗɗo mawɗo e nder yaji Indoneesiya. Pala ndee ko ɓiɗɗo puɗol ngu woni e nder ndiyam ɓuuɗɗam, nguu kadi ina wondi e won e nokkuuji to Maluku. Ko heewi, pala ina jibina yaji ɗiɗi ceertuɗi gila e ɓiɗɗo gooto: pala gonɗo e nder ɓalndu nduɗɗi, e bunga pala (Mace) gonɗo e wuddere ndiyam toownde. Pala ko yaji caahu, keewɗo huutoreede e nder ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo. Ko ɗum isa nutmeg goonga, ko ɗum hollirtee e keewal baɗoowo.
Pala ko puɗol mawngol, ngol mbaawata toowde haa meetir 20. Ɓiɓɓe mum ina njogii koppi ɓuuɗɗi, ɗi peƴata so ɓe pottii. Ndeen nde peƴi, ɓiɗɗo pala ina feeñi, ina wondi e wuddere ndiyam toownde, ngol wi’etee ko bunga pala. Ngol bunga pala ndiyam ko huunde caahu, ngol anndiraa ko mace hps (Hand Picked Selected), ko ɗum hollirta no mace ndee ɓurirta wooɗude so nde suɓaaɗo e junngo. Bunga pala ina jogii cuuraandi ɓurndi laaɓude e softude e pala, ɗum addana nde wonde yaji tedduɗo e nder kuule ñamɗi e safaara.
Nde ɓiɗɗo pala woni e huutoreede, ina ɓuuɓaa walla ina huutoreede no yaji coɗɗaaɗi nii. Bunga pala kadi ina soɗɗee walla ina huutoreede no wuddere ndiyam mum nii. Nde pala e bunga pala njoggii cuuraandiiji ceertuɗi, ɗi njogii kadi baasaaji ceertuɗi e nder ñamɗi. Pala ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɓuuɗɗi, kosam, e ñamɗi goɗɗi. Bunga pala kadi ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɗiɗɗi, kosam, e ñamɗi ɓuuɗɗi.
Pala ko yaji moƴƴi ngam ñamɗi tan. Ko ɗum yaji mo jogii baasaaji safaara mawɗi. E nder safaara aada, pala ina huutoreede ngam safrude ñawuuji mbaawɗi, hono ñawu mbaawɗi, ñawu cukalel, e ñawu mbaawɗi ɓuuɓɗi. Pala ina jogii kadi baasaaji ngam wallude ɗaanaade e wallude mbaawɗi. Ndeen baasaaji pala ina mbaɗata sabu won e geɗe kemikaal ɗe pala jogii, hono מיריסטיצין (Myristicin).
Myristicin ko kemikaal mawɗo e nder pala, ko ɗum addana nde won e baasaaji safaara. Myristicin ina jogii baasaaji ngam safrude ñawuuji mbaawɗi, ñawu cukalel, e ñawu mbaawɗi ɓuuɓɗi. Kadi, myristicin ina jogii baasaaji ngam wallude ɗaanaade e wallude mbaawɗi. Kono, myristicin ina mbaawi kadi wonde kemikaal mbaawɗo wonde mbaawɗo haɓɓude so nde huutoraaɗo e ko heewi. Ko ɗum saabi, pala ina foti huutoreede e ko heewi. Ndeen pala ina jogii baasaaji celal mawɗi, ina mbaawi wallude e celal neɗɗaagu.

Cengkeh (Cloves), walla Syzygium aromaticum, ko puɗol goɗngol mawngol e nder yaji Indoneesiya. Cengkeh ko ɓiɗɗo puɗol ngu woni e nder ndiyam ɓuuɗɗam, ngu kadi ina wondi e won e nokkuuji to Maluku. Cengkeh ko yaji caahu, keewɗo huutoreede e nder ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo. Cengkeh ko ɗum spices in ñaamduuji ceertuɗi, ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɓuuɗɗi, kosam, e ñamɗi goɗɗi.
Taariikii cengkeh ina ɓooyɗi, ina jokkondiri e daariikkii yaji Indoneesiya. Cengkeh ina huutoreede gila e jamaanu Oropnaaɓe, ɓe njogii ko nokkuuji ɗi Maluku. Cengkeh ina huutoreede e nder ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo, ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɓuuɗɗi, kosam, e ñamɗi goɗɗi. Cengkeh ina jogii kadi baasaaji safaara mawɗi, ina huutoreede ngam safrude ñawuuji mbaawɗi, hono ñawu mbaawɗi, ñawu cukalel, e ñawu mbaawɗi ɓuuɓɗi.
Cengkeh ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɓuuɗɗi, hono kek, biskut, e ñamɗi goɗɗi. Cengkeh ina heewi kuutoreede e nder kosam, hono kari, e ñamɗi goɗɗi. Cengkeh ina jogii kadi baasaaji safaara mawɗi, ina huutoreede ngam safrude ñawuuji mbaawɗi, hono ñawu mbaawɗi, ñawu cukalel, e ñawu mbaawɗi ɓuuɓɗi. Cengkeh ina jogii kadi baasaaji ngam wallude mbaawɗi e wallude ɗaanaade.
Baasaaji cengkeh ina keewi, gila e cuuraandi haa e cellal. E nder kulinari, cengkeh ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɓuuɗɗi, kosam, e ñamɗi goɗɗi. Cengkeh ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɓuuɗɗi, hono kek, biskut, e ñamɗi goɗɗi. Cengkeh ina heewi kuutoreede e nder kosam, hono kari, e ñamɗi goɗɗi. Cengkeh ina jogii kadi baasaaji safaara mawɗi, ina huutoreede ngam safrude ñawuuji mbaawɗi, hono ñawu mbaawɗi, ñawu cukalel, e ñawu mbaawɗi ɓuuɓɗi.
Miijo cengkeh ina keewi, ina mbaawi wallude e celal neɗɗaagu. Cengkeh ina jogii baasaaji ngam wallude mbaawɗi e wallude ɗaanaade. Kadi, cengkeh ina jogii baasaaji ngam safrude ñawuuji mbaawɗi, hono ñawu mbaawɗi, ñawu cukalel, e ñawu mbaawɗi ɓuuɓɗi. Cengkeh ko yaji caahu, keewɗo huutoreede e nder ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo.

Kayu Manis (Cinnamon), hono Cinnamomum verum (Ceylon cinnamon) walla Cinnamomum cassia (Cassia cinnamon), ko yaji goɗɗo mawɗo e nder yaji Indoneesiya. Kayu manis ko satura puɗol ngu woni e nder ndiyam ɓuuɗɗam, ngu kadi ina wondi e won e nokkuuji to Indoneesiya. Kayu manis ko yaji caahu, keewɗo huutoreede e nder ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo. Kayu manis ko ɗum aspices (spices) tedduɗi ɗi njoggii baasaaji mawɗi e nder ñamɗi e safaara.
Taariikii kayu manis ina ɓooyɗi, ina jokkondiri e daariikkii yaji Indoneesiya. Kayu manis ina huutoreede gila e jamaanu Oropnaaɓe, ɓe njogii ko nokkuuji ɗi Indoneesiya. Kayu manis ina huutoreede e nder ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo, ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɓuuɗɗi, kosam, e ñamɗi goɗɗi. Kayu manis ina jogii kadi baasaaji safaara mawɗi, ina huutoreede ngam safrude ñawuuji mbaawɗi, hono ñawu mbaawɗi, ñawu cukalel, e ñawu mbaawɗi ɓuuɓɗi.
Kayu manis ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɓuuɗɗi, hono kek, biskut, e ñamɗi goɗɗi. Kayu manis ina heewi kuutoreede e nder kosam, hono kari, e ñamɗi goɗɗi. Kayu manis ina jogii kadi baasaaji safaara mawɗi, ina huutoreede ngam safrude ñawuuji mbaawɗi, hono ñawu mbaawɗi, ñawu cukalel, e ñawu mbaawɗi ɓuuɓɗi. Kayu manis ko yaji caahu, keewɗo huutoreede e nder ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo.
Kombinaasiyoŋ pala e kayu manis ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ceertuɗi. Kerepala walla múskat krydd (nutmeg spice) ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɓuuɗɗi, kosam, e ñamɗi goɗɗi. Kayu manis kadi ina heewi kuutoreede e nder ñamɗi ɓuuɗɗi, hono kek, biskut, e ñamɗi goɗɗi. Kayu manis ina heewi kuutoreede e nder kosam, hono kari, e ñamɗi goɗɗi.
Nde wonde haaɗti, lokum, ndeen ñamri turki nduɗɗi, ina heewi jogoraade baasaaji yaji, hono pala walla kayu manis. Ndeen ko ɗum hollirta no yaji ɗiin njokkondirta e ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo. Miijooji yaji ɗiin ina keewi, ina mbaawi wallude e celal neɗɗaagu. Kayu manis ina jogii baasaaji safaara mawɗi, ina huutoreede ngam safrude ñawuuji mbaawɗi, hono ñawu mbaawɗi, ñawu cukalel, e ñawu mbaawɗi ɓuuɓɗi. Pala kadi ina jogii baasaaji safaara mawɗi, ina huutoreede ngam safrude ñawuuji mbaawɗi, hono ñawu mbaawɗi, ñawu cukalel, e ñawu mbaawɗi ɓuuɓɗi.
Indoneesiya ina jokki e wonde nokku mawɗo ngam yaji e aduna oo. Gila e pala, bunga pala, cengkeh, haa e kayu manis, kala yaji ina jogii daariikkii mum, ina jogii baasaaji mum. Ndeen pusaka rempah ko goonga, sabu yaji ɗiin ko ɗi ndonu mawngu, ɗi njokkondiri e taariikii, pinal, e faggudu. Haalaaji yaji ɗiin ina keewi, ina mbaawi wallude e celal neɗɗaagu. Yaji ɗiin ko ɗi caahu, ɗi njokkondiri e ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo. Ndeen aspices ko ɗi caahu, ɗi njokkondiri e ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo.
Ngam heɓde yaji Indoneesiya goonga, moƴƴi, e moƴƴi, ina foti waɗde ko suɓaade innde baɗɗo. Kala yaji ina jogii daariikkii mum, ina jogii baasaaji mum. Yaji ɗiin ko ɗi caahu, ɗi njokkondiri e ñamɗi ceertuɗi e nder aduna oo.
Gila e daariikii jalbooji haa e baasaaji celal ɗi ngoni e majji, yaji Indoneesiya ina jokki e hawnude e rewde aduna oo. Pala, bunga pala, cengkeh, e kayu manis ko ɗi hollirta tan won e ndonu yaji mawngu nguu. So a yiɗii waɗde njillu e nder cuuraandi e baasaaji yaji ɗi Indoneesiya hokkata, ko inaspices.com woni nokku goonga ngam heɓde yaji goonga, ɗi kuutoraaɗi e nguurndam ma. To inaspices.com, a tawata ko yaji ɓurɗi moƴƴude, ɗi suɓaaɗi e junngo, ɗi njogii goonga Indoneesiya. Njillo inaspices.com hannde ngam heɓde yaji ɓurɗi moƴƴude ngam waɗde ñamɗi ma e cellal ma ɓurɗi moƴƴude.