Upload images to this post to show gallery.
Kusisiña jutam jach’a suma Q’urawa Uraqi markaru, Indonesia markaru. Aka marka, jach’a suma q’urawanakan markapa, mä nayra pacha, q’aphiri ukat jach’a suma isturiyanaka ukanakana. Q’urawanakax janiwa manq’añanakanakakichu, jan ukasti jaqinakan jakañapata, qullqipata, ukat kulturanakapatawa, waranqa maranakata.
Aka artikulunxa, thuqhuñaniwa Indonesia markan jach’a suma q’urawanakapata: Pala (Nutmeg), Bunga Pala (Mace), Cengkeh (Cloves), ukat Kayu Manis (Cinnamon). Jupanakan nayra pachapanxa, k’umarawa sumanakapanxa ukat kunayman apnaqawinakapanxa qhipharu uñt’añaniwa. Q’urawa herencia ukan jach’a sumapampi mayachasiñaniwa.
Indonesia markax, jach’a suma archipiyilagupampi, janiwa q’apta q’urawanakan utawipäkiti, jan ukasti mä jach’a sawutawa q’urawa thakhi nayra pacha ukanxa. Nayra pacha, aka Molucas islas ukanakax – uñt’atawa “Q’urawanakan Islas” sasa – jach’a suma pala ukat cengkeh ukanakan utawipänwa, ukax aka Uraqpachanxa jach’a qullqi ukat munatawa. Aka q’urawanakan munasiwipax Europey qullqinchiri jaqinakan nayra pachanakar puriyapxänwa, jupanakan jakawinakapata ukat markanakan qhipha jakawipata alaya, q’urawa thakhinak aptañataki, ukax uraqpacha comercio ukat kultura ukanakan jach’a mayjt’awinakap jach’anchayänwa.
Kunanakasa nayra pacha Europa markar aka q’urawanak aptañatakix apnaqapxäna ukax jach’a isturiyanaka ukanakanwa. Indonesia markana q’urawanaka nayra pacha ukax janiwa jaqinakan jakawipaki mayjt’aykänti, jan ukasti uraqpacha markanakan geografiya ukat geopolitika ukanakansa. Aka q’urawanakax jach’a markanakan jiltatapata ukat jach’a jaya markanakan apnaqatapata alaya, jach’a suma imperios ukanakan uñt’ayawipänwa.
Imagen: Siau Islands, Indonesia – a historical source of precious spices.
Aka pusi q’urawanakax jach’a suma q’urawa herencia ukan jach’a jikxatawinakapawa, sapa maynix sapaki uñnaqapampi ukat apnaqawipampi. Mä sapa q’urawax jach’a suma jakawi ukat k’umarawa sumanak ukanakamp yanapt’i.
Pala (Myristica fragrans) ukax Molucas markan utawipawa. Akax mä q’urawa, ukax jach’a bijipatawa jikxatasi, ukax mara pachpa q’urawanakan jach’a sumanakanakapa. Aka pala q’urawax jach’a suma q’aphita, jisk’a muxsa ukat k’ark’a muxsa q’aptawa, ukax jach’a suma manq’añanakanakaruwa churi. Ukax tortas, puddings ukat sopes ukanakaruwa apnaqasi. Juk’ampi ukanxa, aka pala q’urawa ukax medicina tradicional ukanxa apnaqasiwa, janchiru k’umarachañataki ukat jinchu chhullunkhayañataki, ukax janchiru k’umarachañatakiwa.
Kunapachatix pala biji uchayasix ukat janchi k’uchuñataki apnaqasisna, jisk’a q’apsusaw miristicina ukax uma. Aka compuestox jisk’a mayjt’awinak jinchuru apaririwa, ukampis jach’a kantiduranxa janchiru jan walt’ayañaspawa. Ukatwa, pala apnaqasax yatiñampiwa apnaqañasa.
Imagen: Pala, utjawipanki.
Imagen: Pala q’urawa.
Bunga Pala ukax (Arillus) ukax pala biji k’uchuru jisk’a jamp’u pankan uñtasitawa. Ukax pala q’urawamp uñtatawa, ukampis jach’a q’apta, jisk’a muxsa ukat k’ark’a muxsa q’aptawa. Ukax jach’a suma, ukatsti jach’a qullqiwa. Aka mace hps (High Purity Standard) ukax jach’a suma q’aphitapata ukat jan walt’ata q’apachatapatawa uñt’ata, ukax aljirinakan munatawa. Bunga Pala ukax salsas, sopas, ukat jach’a suma asada carnes ukanakaruwa apnaqasi.
K’umarawa sumanakapax pala ukanakamp uñtatawa, anti-inflamatorio ukat antioxidante propietadanakamp. Ukax janchi k’umarachañataki ukat jinchu chhullunkhayañatakiwa yanapt’iri.
Imagen: Bunga Pala.
Imagen: Bunga Pala ukat Pala.
Cengkeh (Syzygium aromaticum) ukax mä q’apta, jach’a muxsa ukat jisk’a k’ark’a muxsa q’aptawa, ukax jach’a suma propiedades ukanakani. Akax jach’a suma q’urawanaka ukanx janiwa manq’añanakanakakichu apnaqasi, jan ukasti medicina tradicional ukanx jach’a apnaqatawa. Ukax janchiru k’umarachañataki, jinchu chhullunkhayañataki ukat janchi k’uchiñatakiwa apnaqasi.
Cengkeh ukax jach’a kantidad de antioxidantes ukanakaniwa, ukax janchiru libre radical ukanakata jark’aqawi. Ukax janchiru k’umarachañataki ukat jinchu chhullunkhayañatakiwa yanapt’iri. Manq’añanakanx, ukax curry, asados ukat muxsa kawi ukanakaruwa apnaqasi.
Imagen: Cengkeh, utjawipanki.
Imagen: Cengkeh q’urawa.
Kayu Manis (Cinnamomum verum, jan ukasti Cinnamomum cassia) ukax mä q’urawa, ukax taqi q’urawanaka ukanx jach’a suma q’apha ukat muxsa q’aphatatawa uñt’ata. Ukax jach’a suma k’umarawa sumanakaniwa, ukax medicina tradicional ukanx waranqa maranakata apnaqasi. Kayu Manis ukax janchiru q’umarachañatakiwa, insulina sensibilyadaruwa yanapt’i ukat janchiru k’uchiñatakiwa yanapt’i. Ukax diabetes ukampi ch’axwañatakiwa yanapt’iri.
Manq’añanakanx, Kayu Manis ukax jach’a suma manq’añanakanakaruwa apnaqasi, tortas, galletas, muxsa kawi ukat q’apta bebidas ukanakaru. Ukax mä jach’a suma q’urawa, ukax jach’a suma propiedades ukanakaniwa, ukax jach’a suma manq’añanakanakaruwa churi.
Imagen: Kayu Manis, utjawipanki.
Imagen: Kayu Manis q’urawa.
Q’urawanakax janiwa manq’añanakanakakichu apnaqasi, jan ukasti jaqinakan jakañapata, qullqipata, ukat kulturanakapatawa. Aka q’urawanaka ukanx jach’a suma apnaqawinaka ukanakaniwa, ukax qullqita ukat k’umarawa qullqita. Nayra pacha, q’urawanakax perfumería, cosmética ukat rituales religiosos ukanakanxa apnaqasi. Jupanakan q’aphtapax jach’a suma ukat jach’a suma q’aptawa, ukax jach’a suma q’apta ukat q’apha ukanakaruwa churi.
Medicina tradicional ukanxa, q’urawanakax jach’a suma apnaqatawa. Uñt’ayasiwa: pala ukax janchiru k’umarachañataki ukat jinchu chhullunkhayañatakiwa yanapt’iri; cengkeh ukax janchi k’uchiñataki ukat janchiru k’umarachañatakiwa yanapt’iri; kayu manis ukax janchiru q’umarachañataki ukat insulina sensibilyadaruwa yanapt’i. Aka q’urawanakax jach’a suma propiedades ukanakaniwa, ukax janchi k’umarachañataki ukat jinchu chhullunkhayañatakiwa yanapt’iri.
Ukampis aka q’urawanakan jach’a suma q’aphtapax janiwa manq’añanakanakakichu apnaqasi, jan ukasti jach’a suma muxsa kawi ukanakanxa apnaqasi. ¿Munistati mä lokum ukax Kayu Manis jan ukasti Pala ukan q’aphatampi? Ukax mä jach’a suma muxsa kawi, ukax jach’a suma q’aphtapampi ukat muxsa q’aphtapampiwa uñt’ata. Aka q’urawanakax jach’a suma q’aphtapampiw jach’a suma muxsa kawi ukanakaruwa churi, ukax jach’a suma jakaña ukat q’apha ukanakaruwa churi.
Indonesia markan q’urawa herencia ukax janiwa nayra pachaki ukat kultura ukaki uñt’aykiti, jan ukasti jach’a suma k’umarawa sumanakaniwa, ukax janchi k’umarachañataki ukat jinchu chhullunkhayañatakiwa yanapt’iri. Pala, Bunga Pala, Cengkeh, ukat Kayu Manis ukanakax janiwa manq’añanakanakakichu, jan ukasti jach’a suma q’apta ukat q’apha ukanakaruwa churi.
Jupanakan propiedades antioxidantes, anti-inflamatorias ukat antimicrobianas ukanakax jach’a suma k’umarawa sumanakaniwa, ukax janchi k’umarachañataki ukat jinchu chhullunkhayañatakiwa yanapt’iri. Jupanakan q’aphtapax jach’a suma ukat q’apha ukanakaruwa churi, ukax jach’a suma jakaña ukat q’apha ukanakaruwa churi.
Jach’a suma q’urawanaka ukanakax janiwa manq’añanakanakakichu apnaqasi, jan ukasti jach’a suma q’apta ukat q’apha ukanakaruwa churi. Ukax jach’a suma jakaña ukat q’apha ukanakaruwa churi, ukax jach’a suma jakaña ukat q’apha ukanakaruwa churi.
Q’urawanakax janiwa nayra pachaki ukat kultura ukaki uñt’aykiti, jan ukasti jach’a suma k’umarawa sumanakaniwa, ukax janchi k’umarachañataki ukat jinchu chhullunkhayañatakiwa yanapt’iri. Jupanakan q’aphtapax jach’a suma ukat q’apha ukanakaruwa churi, ukax jach’a suma jakaña ukat q’apha ukanakaruwa churi.
Q’urawanakan suma uraqiparu thuqhuñataki ukat jupanakan jach’a suma q’aphitapa ukat k’umarawa sumanakapa ukanakamp yanapt’asiñataki, jach’a suma producto ukanaka uñxatt’añaniwa. Q’urawanakan jach’a suma kalidadepa ukat suma q’aphtapamp munastati, ukatakix inaspices.com ukax jach’a suma wakichäwiwa. Jupanakan jach’a suma Pala, Bunga Pala, Cengkeh, ukat Kayu Manis ukanakax jach’a suma q’apta ukat q’apha ukanakaruwa churi. Jupanakan jach’a suma producto ukanakapax jach’a suma jakaña ukat q’apha ukanakaruwa churi. Juk’ampi ukanxa, jupanakan jach’a suma producto ukanakapax jach’a suma jakaña ukat q’apha ukanakaruwa churi. inaspices.com ukanx jach’a suma q’urawanaka ukanak jikxatañaniwa, ukat jupanakan jach’a suma q’aphtapampi ukat k’umarawa sumanakapampiw yanapt’asiñani. ¡Kusisiñamaparu!
Imagen: Jach’a suma Bunga Pala, churañataki wakicht’atawa.